اختلالات رشدی کودکان

اختلالات رشدی کودکان


()

اختلالات رشدی کودکان گروه متنوعی از شرایط طولانی مدت هستند که افراد را در اوایل کودکی تحت تاثیر قرار می دهند. این شرایط بر توانایی کودک برای مشارکت در زمینه های فردی، اجتماعی و تحصیلی زندگی تأثیر می گذارد. به عنوان مثال، کودکان ممکن است در یادگیری، ارتباط، تحرک یا رفتار با مشکل مواجه شوند. ویژگی های هر اختلال رشدی متفاوت است، اما بیشتر آنها با تاخیر در رسیدن به نقاط عطف رشدی همراه هستند که باید به صورت سریع درمان شوند.

انواع مشکلاتی که کودکان در نتیجه اختلالات رشدی تجربه می کنند متفاوت است. برخی از کودکان مشکلات یادگیری بسیار خاصی دارند. اما گروهی دیگر ممکن است مشکلات گسترده تری در مهارت های اجتماعی یا هوش داشته باشند. معمولاً کودکان بیش از یک اختلال رشدی را تجربه می‌ کنند که هم می تواند جسمی باشد و هم به صورت ذهنی.

عوامل زمینه ساز اختلالات رشدی پیچیده هستند. به طور کلی تصور می شود که تعامل بین عوامل بیولوژیکی و محیطی بر احتمال ابتلا به یک اختلال تأثیر می گذارد.

اختلالات رشدی اغلب در طول زندگی فرد نیاز به توجه دارند. اگر در مورد فرزندتان نگرانی دارید، در اسرع وقت به دنبال ارزیابی و تشخیص باشید. عموما بیشتر والدین نسبت به شرایط کودک خود بی توجه هستند و زمانی نگران می شوند که علائم به صورت واضح قابل مشاهده است!

در این مطلب از سایت دکتر علیرضا غزنوی ما قصد داریم تا کمی دقیق ناهنجاری های رشدی در کودکان را توضیح دهیم و بررسی نماییم که چه گزینه های درمانی برای این عارضه وجود دارد، بنابراین توصیه می کنیم حتما تا انتها همراه ما باشید.

منظور از تاخیر رشدی کودکان چیست؟

ناهنجاری های رشدی کودکان

ناهنجاری های رشدی کودکان

تأخیر رشدی به عنوان عدم دستیابی به نقاط عطف رشدی مورد انتظار در یک یا چند زمینه زیر تعریف می شود: جسمی، اجتماعی، عاطفی، عقلانی، گفتار و زبان و یا رشد انطباقی (گاهی اوقات به آن مهارت های خودیاری می گویند که شامل لباس پوشیدن، خوابیدن، تغذیه و …).

این تأخیرها زمانی تشخیص داده می‌شوند که کودک تقریباً 25 تا 30 درصد کمتر از هنجارهای سنی در یک یا چند مورد از این مناطق (با تنظیم برای نارس بودن در کودکان مبتلا) عمل کند. پیشرفت با سرعت کمتر از حد انتظار به دنبال دنباله پیش بینی شده رخ می دهد. علل مختلف پزشکی و محیطی وجود دارد.

عموما زمانی می توان این ناهنجاری ها را تشخیص دهید که کودک در مرحله رشد قرار دارد و عین حال با دیگر همسن و سالان خود متفاوت است، در این جا این وضعیت نشان دهنده این است که مشکلی در کودک وجود دارد و باید بررسی های دقیق تر انجام شود.

برخی از نمونه‌ های اختلالات جسمی یا روانی که احتمالاً منجر به تاخیر در رشد می‌ شوند عبارتند از:

  • ناهنجاری های کروموزومی
  • اختلالات ژنتیکی یا مادرزادی
  • اختلالات شدید حسی، از جمله شنوایی و بینایی
  • خطاهای ذاتی متابولیسم
  • اختلالاتی که منعکس کننده اختلال در رشد سیستم عصبی هستند
  • عفونت های مادرزادی
  • اختلالات ثانویه به دلیل قرار گرفتن در معرض مواد سمی، از جمله سندرم الکل جنینی

البته در صورتی که کودک شما یکی از موارد بالا را داشته باشد نمی توان گفت که دارای ناهنجاری های رشدی می باشد، زمانی می توان گفت کودک دارای مشکل است که ارزیابی های دقیق صورت گیر و به صورت تخصصی با انجام آزمایش های مربوطه توسط متخصص ارتوپد اطفال وضعیت کودک بررسی شود.

چه عواملی باعث ایجاد اختلال رشد می‌ شود؟

علت اختلالات رشدی کودک

علت اختلالات رشدی کودک

عوامل متعددی در رخ دادن این عارضه تاثیرگذار است، برخی به صورت ژنتیکی به آن‌ ها دچار می شوند و برخی دیگر مربوط به عوامل محیطی است، رایج ترین دلایلی که میتوانیم به آن ها اشاره کنیم شامل موارد زیر می باشد:

قد کوتاه خانوادگی

تمایل به پیروی از قد کوتاه ارثی خانواده (کوتاهی).

بلوغ دیررس

این دسته از کودکان دیر تر از سایر همسن و سالان خود رشد می کنند، اما خیلی جای نگرانی ندارد، زیرا در نهایت همانند سایرین می شوند و تنها در ابتدا به بلوغ دیررس دچار هستند.

بیماری سیستمیک

این بیماری ها بر روی تمامی بخش های بدن تاثیرگذار است، بیشترین تاثیر از این بیماری بر روی کلیه، قلب و ریه ها می باشد.

سوء تغذیه

سوء تغذیه مداوم مانع از رشد قد کودک می‌شود. به طور کلی یک رژیم غذایی متعادل مانع یا تصحیح این اختلال می‌شود. سوء تغذیه شایع‌ ترین علت عدم رشد در سراسر جهان است.

انواع سندروم ها

گاهی ممکن است مشکلات رشدی در کودکان مربوط به یکی از سندروم ها باشد. سندروم هایی که موجب اختلال های رشدی می باشد شامل: سندرم‌هایی مانند سندرم کوشینگ، سندرم ترنر، سندرم داون، سندرم نونان، سندرم راسل سیلور و سندرم پرادر ویلی باشد.

مشکلات مادرزادی

این مشکلات در بدو تولد همراه با کودک می باشد و بر روی بخش هایی از بدن که با رشد کودک همراه می باشد تاثیر دارند.

محدودیت رشد داخل رحمی

این وضعیت ناشی از رشد کند جنین در رحم است. کودک متناسب با قد کوتاه خود از نظر وزن و طول نسبت به حالت طبیعی کوچکتر به دنیا می‌ آید.

ناهنجاری‌ های کروموزومی

اگر کودک دارای کروموزم های بیشتر یا کمتر از میزان عادی باشد، در هر دوی این شرایط به اختلال های رشدی دچار خواهد شد.

ناهنجاری های استخوانی

در بدن انسان بیشتر از ۵۰ مدل استخوان وجود دارد که هر یک از آن ها تاثیراتی بر روی قد و رشد کودک دارند. از شایع ترین این استخوان ها می توان به آکندروپلازی اشاره کرد، در طی آسیب دیدگی این استخوان، دست و پاهای کودک کوچکتر از سایر قسمت های بدن می باشد.

همچنین بخوانید: منظور از نرمی مفاصل در کودکان چیست؟

بلوغ زودرس

در طی این اختلال در ابتدا کودک دارای رشد بیشتری نسبت به همسن های خود می باشد، اما به دلیل بلوغ سریع استخوان، رشد در سنین پایین متوقف می‌شود و ممکن است کودک از دوران بزرگسالی کوتاه باشد.

مشکلات ژنتیکی

چند بیماری ژنتیکی وجود دارد که منجر به قد بلند می‌شود. اختلالی که در آن سایر مشکلات سلامتی نیز وجود دارد.

ایدیوپاتیک

چندین اختلال رشد وجود دارد که ایدیوپاتیک است، به این معنی که هیچ دلیل شناخته شده‌ای برای اختلال رشد فرد وجود ندارد.

شیوع اختلالات رشدی

طی بررسی های انجام شده اختلال های رشدی جزو عارضه های نسبتا شایع می باشند. داده های تحقیقاتی نشان دهنده این است که از هر ۱۰ کودک که متولد می شود یکی از آن ها درگیر اختلال های رشدی است.

همچنین به نظر می رسد اختلالات رشدی در پسران بیشتر از دختران شناسایی می شود. البته که این تعداد سال به سال در حال افزایش است و می توان یکی از دلایل آن را بی توجهی والدین دانست.

انواع اختلالات رشدی

انواع اختلال های رشدی

انواع اختلال های رشدی

همان طور که مطالعه کردید، انواع مختلفی از اختلال های رشدی وجود دارد که ممکن است کودکان به هر یک از آن ها بنابر دلایل مختلف دچار شوند. شایع ترین این ناهنجاری رشدی شامل موارد زیر می باشد:

  • ناتوانی های ذهنی
  • اختلالات ارتباطی
  • اختلال طیف اوتیسم (ASD)
  • اختلال کمبود توجه یا بیش فعالی
  • اختلال یادگیری مشخص
  • اختلالات حرکتی

علائم اختلالات رشدی از فردی به فرد دیگر و تشخیص خاص متفاوت است.

با این حال، شناسایی یک اختلال رشدی اغلب زمانی اتفاق می‌افتد که والدین متوجه می‌شوند که به نظر می‌رسد فرزندشان به نقاط عطف رشد نمی‌ رسد. شما برای بررسی این علائم باید موارد زیر را در کودک خود زیر نظر داشته باشید:

  • حرکت
  • صحبت
  • بازی
  • فرا گرفتن

البته باید این مورد را هم در نظر داشته باشید که هر نقطه از رشد برای هر کودک نسبت به دیگری متفاوت است. بنابراین نباید مهارت های آموزشی کودک را زیر نظر داشته باشید زیرا دیر فراگیر بودن کودک لزوما به این معنی نمی باشد که مشکلی وجود دارد.

بیشتر بخوانید: علائم بیماری های ارتوپدی کودکان چیست؟

عواقب احتمالی اختلالات رشدی در کودکان چیست؟

کودک مبتلا به این اختلال ممکن است دچار چنین مشکلاتی شود:

  • قد کوتاه
  • مشکلات رفتاری
  • تأخیر در رشد
  • مشکلات فکری
  • مشکلات مربوط به مدرسه

درمان اختلالات رشدی کودکان

درمان ناهنجاری های رشدی کودک

درمان ناهنجاری های رشدی کودک

اگرچه نمی توان به سرعت برای درمان ناهنجاری های رشدی کودک اقدام کرد، اما اگر با توجه به علائم بتوانید تشخیص به موقع انجام دهید، می توان درمان را زودتر آغاز کرد و به همین طریق نتایج زودتر حاصل می شود.

اگر مشکلی که باعث اختلال رشد شده است شناسایی شود، درمان آن ممکن است به رشد بهتر منجر شود. به عنوان مثال نارسایی رشد ناشی از کم کاری تیروئید معمولاً با قرص های جایگزینی هورمون تیروئید درمان می شود.

اما این که دقیقا چگونه میتوان روند درمان را پیش گرفت چیزی نیست که ما در این جا بتوانیم توضیح دهیم زیرا همان طور که تا این جا مطالعه کردید، علت ها و علائم متنوعی برای این عارضه وجود دارد و در ابتدا باید این موارد بررسی شود.

بنابراین در قدم شما باید اقدامات لازم جهت تشخیص را انجام دهید و پس از آن بنابر تشخیص انجام شده روش درمانی مناسب با وضعیت کودک ارائه می شود.

کلام آخر

در این مقاله تلاش کردیم تا شما را با اختلالات رشدی کودکان و چگونگی درمان آن ها آشنا نماییم. در آخر این مورد را در نظر داشته باشید که نقش شما به عنوان والدین در این وضعیت بسیار حائز اهمیت است.

شما باید همواره در نظر داشته باشید که آیا وضعیت کودک طبیعی می باشد و یا نسبت به دیگر همسن و سالان خود نیست! باید تشخیص داده شود که عملکرد کودک به چه صورت است و پس از آن در صورت مشاهده علائم سریعا برای تشخیص و درمان اقدام کرد.

امیدواریم که این مقاله برای شما مفید بوده باشد، در صورت داشتن هرگونه سوال در این زمینه در بخش نظرات با ما در ارتباط باشید.

به این صفحه چند امتیاز میدی؟

بین 1 تا 5 ستاره نمره دهید!

میانگین رتبه / 5.

بدون دیدگاه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.